Nhiệt kế thủy ngân đo gì? Còn nên dùng nữa không?

Trả lời ngắn trước

Nhiệt kế thủy ngân đo nhiệt độ cơ thể ở ba vị trí: nách, miệng và hậu môn. Nó chính xác và không cần pin — đó là lý do nó tồn tại hơn một thế kỷ.

Nhưng ngày nay không nên dùng nữa, nhất là trong nhà có trẻ nhỏ. Lý do không nằm ở độ chính xác mà ở rủi ro khi vỡ: thủy ngân là kim loại độc, bay hơi ở nhiệt độ phòng và hít phải hơi thủy ngân gây hại cho thần kinh, thận và phổi.

Đây cũng là lý do nhiều nước đã ngừng sản xuất nhiệt kế thủy ngân theo Công ước Minamata về thủy ngân.

Đo ở đâu thì bao lâu?

Trước khi đo phải vẩy cột thủy ngân xuống dưới 35°C. Vẩy mạnh tay là một nguyên nhân làm rơi vỡ.

Nếu nhiệt kế vỡ thì làm gì?

Đây là phần quan trọng nhất của bài này. Làm sai còn nguy hiểm hơn cả việc để nguyên.

Ba việc TUYỆT ĐỐI KHÔNG làm:

1. Không dùng máy hút bụi. Máy hút bụi thổi thủy ngân thành hơi mịn phát tán khắp phòng —

đây là sai lầm nguy hiểm nhất.

1. Không quét bằng chổi. Chổi làm hạt thủy ngân vỡ nhỏ hơn và bám vào lông chổi.
2. Không đổ xuống bồn cầu hay cống.

Cần làm theo thứ tự:

1. Đưa trẻ nhỏ và người già ra khỏi phòng ngay.
2. Mở cửa sổ cho thông thoáng, tắt điều hòa và quạt để hơi không lan sang phòng khác.
3. Đeo găng tay, dùng bìa cứng gom các hạt thủy ngân lại, hoặc dùng băng dính lấy các hạt nhỏ.
4. Cho vào lọ thủy tinh có nắp kín, đổ thêm chút nước rồi đậy chặt.
5. Không vứt vào thùng rác sinh hoạt. Liên hệ đơn vị thu gom chất thải nguy hại tại địa phương.
6. Thay quần áo đã tiếp xúc, giặt riêng.

Nếu nghi ngờ có người hít phải hơi thủy ngân — đau đầu, buồn nôn, ho, khó thở — hãy đưa đi cơ sở y tế.

Nên thay bằng loại nào?

Nhiệt kế điện tử đo nách — rẻ, an toàn, ổn định. Đây là loại nên có trong mọi gia đình.

Nhiệt kế hồng ngoại đo trán — nhanh, không đánh thức trẻ đang ngủ. Đọc thêm Nhiệt kế đo trán có chính xác không.

Nhiệt kế đo tai — nhanh và khá chính xác, nhưng không dùng cho trẻ dưới 6 tháng.

Lời khuyên thực tế: nhà có trẻ nhỏ nên có hai loại — một cái đo trán để theo dõi nhanh, một cái điện tử đo nách để đối chiếu khi cần con số chắc chắn.

Đổi nhiệt kế tại Thành phố Vinh

Xem các loại tại chuyên mục nhiệt kế hoặc gọi 0977.014.486.

Nếu nhà còn nhiệt kế thủy ngân chưa vỡ, đừng vứt vào thùng rác. Bọc kỹ và mang tới nơi thu gom chất thải nguy hại của địa phương.

Câu hỏi thường gặp

Nhiệt kế thủy ngân có chính xác hơn nhiệt kế điện tử không? Về nguyên lý thì chính xác cao, nhưng nhiệt kế điện tử hiện nay đủ tin cậy cho theo dõi tại nhà, lại nhanh và an toàn hơn nhiều.

Bao nhiêu độ thì gọi là sốt? Đo nách thường lấy mốc từ 37,5°C, đo hậu môn và đo tai từ 38°C. Quan trọng hơn con số là tình trạng của người bệnh.

Nhiệt kế thủy ngân vỡ trong phòng kín có nguy hiểm không? Có, đặc biệt với trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai. Hãy làm theo các bước xử lý ở trên và thông thoáng phòng trong nhiều giờ.

Người chịu trách nhiệm nội dung: Dược sĩ Hải — Giám đốc điều hành 3T-Mart, thiết bị y tế và phục hồi chức năng, Thành phố Vinh, Nghệ An.

Lưu ý: bài viết cung cấp thông tin an toàn sử dụng, không thay thế tư vấn y tế. Nghi ngờ nhiễm độc thủy ngân cần tới cơ sở y tế ngay.

Cập nhật: 07/08/2026